Atest na opryskiwacz wykonasz wyłącznie w upoważnionej Stacji Kontroli Opryskiwaczy (SKO). Aktualny wykaz takich podmiotów znajdziesz w rejestrach prowadzonych przez wojewódzkie inspektoraty ochrony roślin i nasiennictwa, udostępnianych przez PIORiN. Badanie może odbyć się w stacji albo – jeśli dana jednostka oferuje taką usługę – w gospodarstwie.
Gdzie zrobić atest na opryskiwacz?
Badanie sprawności technicznej opryskiwacza przeprowadza stacja wpisana do oficjalnego rejestru PIORiN. Najbezpieczniej wejść na stronę Państwowej Inspekcji Ochrony Roślin i Nasiennictwa i wyszukać wykaz przedsiębiorców oraz innych podmiotów uprawnionych do potwierdzania sprawności sprzętu do stosowania środków ochrony roślin.
W rejestrze wybierzesz województwo i sprawdzisz dane kontaktowe stacji. Przed umówieniem wizyty upewnij się, że wpis jest aktualny oraz obejmuje rodzaj posiadanego sprzętu. Dokument wystawiony przez podmiot spoza rejestru może nie zostać uznany podczas kontroli.
Obowiązek badań dotyczy między innymi opryskiwaczy ciągnikowych i samobieżnych, polowych i sadowniczych, a także wybranych instalacji i urządzeń do stosowania środków ochrony roślin. Wyłączenia dotyczą między innymi opryskiwaczy ręcznych i plecakowych o pojemności zbiornika do 30 litrów.
Jak znaleźć i umówić stację kontroli?
Wyszukanie uprawnionej jednostki zajmuje kilka minut. Postępuj według następującej kolejności:
- Wejdź na oficjalną stronę PIORiN i odszukaj rejestr podmiotów potwierdzających sprawność techniczną sprzętu do stosowania środków ochrony roślin.
- Wybierz województwo właściwe dla miejsca, w którym chcesz wykonać badanie.
- Sprawdź nazwę podmiotu, adres, telefon oraz aktualność wpisu do rejestru.
- Zapytaj stację, czy bada dany typ opryskiwacza i czy przyjmuje maszynę na miejscu, czy oferuje dojazd do gospodarstwa.
- Ustal termin, wymagany poziom wody w zbiorniku, zakres badania oraz cenę usługi.
Badanie w gospodarstwie bywa wygodniejsze, zwłaszcza przy dużej lub trudnej do transportu maszynie. Zwykle kosztuje jednak więcej, ponieważ cena obejmuje dojazd diagnosty. Przed wizytą zapytaj też o wymaganą przestrzeń do rozłożenia belki oraz dostęp do zasilania, jeśli urządzenia pomiarowe tego potrzebują.
Jak często trzeba robić atest?
Termin pierwszego badania zależy od wieku maszyny, a odstęp między kolejnymi kontrolami od jej rodzaju. Najważniejsze terminy przedstawia tabela:
| Typ sprzętu | Pierwsze badanie | Kolejne badania |
|---|---|---|
| Nowy sprzęt objęty obowiązkiem kontroli | Nie później niż po 5 latach od nabycia | Zależnie od rodzaju maszyny |
| Opryskiwacze ciągnikowe i samobieżne, polowe oraz sadownicze | Nie później niż po 5 latach od nabycia | Co 3 lata |
| Pozostały sprzęt objęty obowiązkiem badań | Nie później niż po 5 latach od nabycia | Co 5 lat |
Jeżeli maszyna jest objęta dodatkowym systemem certyfikacji produkcji, jego wymagania mogą przewidywać częstsze kontrole, na przykład co rok lub co dwa lata. W takim przypadku trzeba sprawdzić zasady obowiązujące w danym systemie.
Jak przygotować opryskiwacz do badania?
Brudna maszyna albo pusty zbiornik mogą uniemożliwić rozpoczęcie pomiarów. Przed przyjazdem do SKO wykonaj podstawowe czynności:
- Umyj opryskiwacz – wyczyść zbiornik od środka i całą maszynę z zewnątrz, usuwając pozostałości środków ochrony roślin.
- Napełnij zbiornik wodą – zwykle do około 2/3 pojemności, ponieważ część testów wymaga pracy układu pod obciążeniem.
- Sprawdź dysze i filtry – usuń zatkania i wymień elementy wyraźnie zużyte.
- Skontroluj szczelność – obejrzyj przewody, węże, zawory, pompę oraz połączenia.
- Sprawdź manometr i sterowanie – wskazania ciśnienia, działanie zaworów sekcyjnych i zaworu głównego powinny być prawidłowe.
- Zweryfikuj podstawowe parametry pracy – między innymi prędkość roboczą, ciśnienie i wydatek dysz.
Czystość jest szczególnie ważna, ponieważ osady utrudniają ocenę szczelności i stanu elementów. Diagnosta wykonuje kontrolę wzrokową oraz pomiary funkcjonalne, w tym ocenę rozkładu cieczy, ciśnienia, działania zaworów i wydatku rozpylaczy.
Pozytywny wynik kończy się wydaniem protokołu oraz znaku kontrolnego, czyli naklejki umieszczanej na opryskiwaczu. Dokumenty potwierdzają przeprowadzenie badania do upływu terminu kolejnej kontroli:
- protokół z badania zawierający wynik i informacje o sprawdzonych elementach,
- znak kontrolny umieszczany na maszynie i widoczny podczas kontroli.
Jeśli opryskiwacz nie przejdzie badania, stacja wskaże usterki w protokole. Po ich usunięciu trzeba zgłosić maszynę do ponownej kontroli.
Co grozi za brak ważnego atestu?
Używanie niesprawnego technicznie lub niezbadanego sprzętu może skutkować grzywną w wysokości od 50 do 500 zł. Kontrole prowadzi PIORiN, a inspektor może sprawdzić zarówno znak kontrolny na opryskiwaczu, jak i dokumentację badania.
Brak aktualnego atestu może też powodować problemy podczas kontroli związanych z dopłatami lub systemami jakości. Niesprawna maszyna zwiększa ryzyko nierównomiernego dawkowania środków, skażenia środowiska i kontaktu operatora z preparatem. Dlatego najlepiej zarezerwować termin przed rozpoczęciem sezonu i wcześniej potwierdzić obecność wybranej SKO w rejestrze PIORiN.
Artykuł ma charakter informacyjny. Przed badaniem sprawdź aktualne informacje i wymagania w rejestrze PIORiN lub właściwym Wojewódzkim Inspektoracie Ochrony Roślin i Nasiennictwa.
