Drugi pokos trawy wykonuje się najczęściej od lipca do sierpnia, a na niektórych łąkach nawet we wrześniu. Najlepszym wyznacznikiem nie jest jednak sama data, lecz faza rozwojowa dominujących traw – koszenie powinno przypadać tuż przed kłoszeniem. Ustaw kosiarkę na 6–8 cm i po zbiorze uzupełnij składniki pokarmowe, przede wszystkim azot.
Dlaczego termin drugiego pokosu ma znaczenie?
Drugi pokos wpływa na bilans paszowy gospodarstwa oraz jakość sianokiszonki, siana lub zielonki. Im później trawy zostaną skoszone, tym zwykle mniej zawierają strawnego białka i energii, a ich łodygi stają się bardziej włókniste. Spada także strawność i smakowitość paszy.
Termin koszenia decyduje również o kondycji użytku zielonego. Zbyt późny zbiór może ograniczyć wartość kolejnego odrostu, natomiast właściwie wykonany pokos pozwala zachować gęstą ruń i przygotować darń do dalszej regeneracji.
Kiedy kosić drugi pokos trawy?
Daty należy traktować orientacyjnie. Zależą od terminu pierwszego pokosu, składu botanicznego łąki, nawożenia, wilgotności gleby i przebiegu pogody. Najważniejszym wskaźnikiem jest początek kłoszenia dominujących gatunków traw. Nie należy czekać, aż większość roślin w pełni wykłosi się i zacznie kwitnąć.
| Typ łąki | I pokos | II pokos | III pokos |
|---|---|---|---|
| Łąka 2-kośna | 25 maja–10 czerwca | 20 lipca–10 sierpnia | Nie wykonuje się |
| Łąka 3-kośna | 20–25 maja | 1–10 lipca | 5–15 września |
Między pierwszym a drugim pokosem zwykle powinno upłynąć około 4–6 tygodni. W tym czasie ruń powinna odbudować masę, ale nie może nadmiernie się zestarzeć. Jeśli susza opóźnia odrost, koszenie trzeba powiązać z rzeczywistym stanem roślin, a nie z kalendarzem.
Na łąkach 3-kośnych szczególne znaczenie ma ostatni termin zbioru. Od ostatniego koszenia do nadejścia zimy powinny pozostać co najmniej cztery tygodnie. Rośliny potrzebują tego czasu na odbudowanie zapasów i wzmocnienie systemu korzeniowego.
Jak wykonać drugi pokos?
Przed wjazdem na łąkę sprawdź stan darni, wilgotność stanowiska i prognozę pogody. Koszenie mokrej runi zwiększa ryzyko zabrudzenia paszy glebą, jej zbijania oraz późniejszego rozwoju pleśni.
Najważniejsze ustawienia i czynności podczas zbioru obejmują:
- Wysokość 6–8 cm – pozostawiona ścierń chroni węzły krzewienia i ułatwia odrost.
- Ostrza oraz elementy robocze kosiarki powinny być sprawne i ustawione tak, aby nie wyrywały roślin z darni.
- Przetrząsaj skoszoną ruń równomiernie, aby ograniczyć tworzenie zbitych skupisk i przyspieszyć podsuszanie.
- Zbieraj materiał po uzyskaniu wilgotności właściwej dla wybranej metody konserwacji, ponieważ zbyt mokra masa łatwiej się zagrzewa i pleśnieje.
Ostrzeżenie: koszenie poniżej 5 cm może zahamować regenerację, uszkodzić darń i zwiększyć udział chwastów. Zbyt niskie ustawienie sprzyja także zanieczyszczeniu zielonki glebą. Z kolei pozostawienie zbyt wysokiej ścierni może ograniczać rozwój młodych pędów i pogarszać skład botaniczny runi.
Jak nawozić łąkę po drugim pokosie?
Po zbiorze rośliny tracą znaczną część biomasy, dlatego potrzebują składników wspierających odbudowę liści, korzeni i zapasów przed zimą. Największe znaczenie ma azot, który uczestniczy w budowie białek roślinnych i pobudza wzrost odrostu.
Orientacyjna dawka po pokosie może wynosić 30–60 kg N/ha, ale ostateczną ilość trzeba dostosować do zasobności gleby, plonu, udziału bobowatych i obowiązujących zasad gospodarowania nawozami. Analiza gleby pomaga ograniczyć zarówno niedobór, jak i nadmierne nawożenie. Nawóz należy rozprowadzić równomiernie, najlepiej przed spodziewanym opadem, o ile warunki i przepisy na to pozwalają.
Po drugim pokosie znaczenie mają także pozostałe składniki:
- Azot stymuluje odbudowę zielonej masy i tworzenie nowych pędów.
- Fosfor wspiera rozwój systemu korzeniowego i gospodarkę energetyczną roślin.
- Potas pomaga regulować gospodarkę wodną i zwiększa odporność roślin na stres.
- Nawożenie powinno uwzględniać wyniki analizy gleby, skład botaniczny runi oraz przewidywany termin zakończenia wegetacji.
Przy niedoborze wody samo nawożenie nie zapewni szybkiego odrostu. W czasie suszy rośliny słabiej pobierają składniki, dlatego dawkę i termin aplikacji trzeba dopasować do warunków wilgotnościowych.
Na co zwrócić uwagę przed zakończeniem sezonu?
Po zbiorze oceń wysokość odrostu, stan darni i uzyskany plon. Wyniki pozwolą sprawdzić, czy termin koszenia, nawożenie i warunki zbioru były właściwie dobrane.
Przed zakończeniem prac sprawdź:
- Czy ruń zdążyła odrosnąć przez co najmniej cztery tygodnie przed zimą.
- Czy nawożenie odpowiadało zasobności gleby i potrzebom roślin.
- Czy darń nie została uszkodzona przez zbyt niskie koszenie lub przejazdy po mokrym stanowisku.
- Czy uzyskany plon i jakość paszy odpowiadały założeniom gospodarstwa.
Najlepszy drugi pokos łączy właściwy moment rozwojowy traw, wysokość 6–8 cm i szybkie działania regeneracyjne po zbiorze. W łąkach 2-kośnych zwykle przypada na drugą połowę lipca lub początek sierpnia, a w łąkach 3-kośnych wcześniej, często na początku lipca. Ostateczną decyzję powinny wyznaczać faza kłoszenia, pogoda i stan runi.